Küresel Enerji Denkleminde Yeni Perde: ABD, Venezuela Petrol Satışına Resmen Başladı
Küresel enerji piyasalarında dengeleri kökten değiştirecek beklenen hamle nihayet gerçekleşti. ABD yönetimi, Ocak ayının başında Venezuela’ya düzenlenen askeri operasyon ve Nicolas Maduro’nun yakalanmasının ardından, bu stratejik coğrafyadan elde edilen petrolün ilk resmi satışını gerçekleştirdiğini duyurdu. 500 milyon dolar değerindeki bu ilk sevkiyat, sadece ekonomik bir işlem değil, aynı zamanda Güney Amerika’nın enerji geleceğine yönelik yeni bir dönemin ilanı niteliğinde.
Gelirler “Tarafsız Bölge” Katar’da Toplanıyor
Beyaz Saray’dan yapılan açıklamaya göre, önümüzdeki günlerde satışların artarak devam etmesi planlanıyor. Ancak dikkat çeken en önemli detay, paranın izlediği rota. Satıştan elde edilen gelirler doğrudan bir kasaya değil, ABD hükümetinin kontrolünde olan ve “tarafsız bölge” olarak tanımlanan Katar’daki banka hesaplarına aktarılıyor. Bu fonların bir kısmının Venezuela’nın çöken sağlık sistemini iyileştirmek için kullanılacağı belirtilse de, harcama yetkisinin tamamen Washington’un takdirinde olması uluslararası kamuoyunda yankı uyandırmış durumda.
Trump’ın Hedefi: 100 Milyar Dolarlık Yatırım ve Ucuz Enerji
Başkan Donald Trump, Cuma günü yaptığı çarpıcı açıklamayla çıtayı daha da yukarı taşıdı. Trump, Amerikan petrol devlerinin Venezuela’nın harabeye dönmüş enerji altyapısını ayağa kaldırmak için en az 100 milyar dolarlık devasa bir yatırım paketine imza atacağını iddia etti.
Bu hamlenin iki temel amacı var:
-
Fiyat İstikrarı: ABD içindeki enerji fiyatlarını aşağı çekmek.
-
Üretim Artışı: Venezuela’nın petrol üretim kapasitesini 18 ay içinde %50 oranında artırarak piyasaya taze kan sağlamak.
Sektör Devleri Temkinli: “Yatırılamaz” mı?
Beyaz Saray Sözcüsü Taylor Rogers, şirketlerin bu sürece “istekli” olduğunu belirtse de, enerji dünyasının devleri henüz o kadar emin değil. Geçtiğimiz hafta Beyaz Saray’da gerçekleşen zirvede ExxonMobil CEO’su Darren Woods, oldukça sert bir uyarıda bulundu. Woods, geçmişte Venezuela’da yaşanan kamulaştırma ve el koyma vakalarını hatırlatarak, yasal güvenceler netleşmeden ülkenin hâlâ “yatırılamaz” (uninvestable) kategorisinde olduğunu savundu.
Piyasada “İndirimli” Venezuela Dönemi
Şu an için piyasaya sunulan Venezuela ham petrolü, Kanada gibi rakiplerine kıyasla daha uygun fiyatlarla ve indirimli oranlarla tüccarlara sunuluyor. Bu durumun, küresel arz-talep dengesinde kısa vadede ciddi bir dalgalanma yaratması bekleniyor.
Venezuela’nın zengin kaynakları üzerinde başlayan bu yeni “restorasyon” süreci, bölgenin makus talihini mi yenecek yoksa yeni jeopolitik gerilimlerin fitilini mi ateşleyecek? Zaman gösterecek ancak kesin olan bir şey var: Enerji satranç tahtasında vezir artık ABD’nin elinde.
