Türkiye, çevre ve ekonomiyi buluşturan dev bir yeşil dönüşüm hamlesine imza atıyor. Sıfır Atık Hareketi kapsamında Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) tarafından yürütülen Depozitosu Olan Ambalajlar (DOA) Sistemi, hem doğayı korumayı hem de ülke ekonomisine milyarlarca liralık katkı sağlamayı hedefliyor. 1 Temmuz itibarıyla 81 ilde başlayan bu süreçte, otel, restoran ve kafeler (HORECA sektörü) için kritik bir geri sayım başladı.
İşletmeler İçin Son Tarih Ekim Sonu: Ceza Almamak İçin Dikkat!
Ulusal entegrasyon sürecinin aksamadan ilerlemesi için otel, restoran ve kafe işletmelerinin Depozito Bilgi Yönetim Sistemi (DBYS) üzerinden kayıtlarını en geç ekim ayı sonuna kadar tamamlaması gerekiyor. İşletmelerin bu süreçte sistem üzerinden kayıt olup birlikte çalışacakları yetkilendirilmiş saha operatörlerini belirlemeleri şart. Belirlenen süre içinde yükümlülüklerini yerine getirmeyen işletmelere ise ilgili mevzuat kapsamında cezai ve idari yaptırımlar uygulanacak.
Hem Çevre Kazanıyor Hem İşletme Cebi: 20 Kuruş Teşvik
Sistem, işletmeler için sadece bir zorunluluk değil, aynı zamanda dijital altyapılı bir kazanç kapısı sunuyor. Kaydını tamamlayan işletmelerde biriken DOA logolu ambalajlar, yetkilendirilmiş operatörler tarafından düzenli olarak teslim alınıyor. Sisteme kazandırılan her bir DOA logolu ambalaj için işletmelere 20 kuruş teşvik bedeli ödeniyor. Toplama, taşıma ve doğrulama süreçlerinin tamamı ise tamamen şeffaf, dijital ve izlenebilir bir altyapıyla yönetiliyor.
Ambalaj Atıklarının %65’i Bu Sektörde Oluşuyor
Türkiye Çevre Ajansı Başkanı Nurullah Öztürk’ün açıklamalarına göre, geri kazandırılması planlanan plastik, alüminyum ve cam içecek ambalajlarının yaklaşık yüzde 65’i otel, restoran ve kafelerde tüketiliyor. Vatandaşların 1-5 Temmuz arasında 7,6 milyon ambalajı DOA makinelerine iade ederek sisteme 1,3 milyondan fazla kullanıcıyla destek verdiğini belirten Öztürk, işletmelerin de aynı kararlılıkla vakit kaybetmeden sisteme dahil olması gerektiğinin altını çiziyor.
Hedef: Ekonomiye Yıllık 30 Milyar Lira Katkı
DOA Sistemi’nin makroekonomik hedefleri oldukça çarpıcı. Türkiye genelinde her yıl piyasaya sürülen yaklaşık 25 milyar adet içecek ambalajının geri dönüştürülmesi planlanıyor. Sistemin büyüklüğünü ve hedeflerini aşağıdaki tablodan inceleyebilirsiniz:
Ne Anlama Geliyor?
DOA Sistemi, Türkiye’nin geleneksel “üret-tüket-at” modelinden, modern “üret-tüket-dönüştür” yani döngüsel ekonomi modeline geçişinin en somut ve en büyük adımıdır. Ekonomik açıdan bakıldığında, yıllık 30 milyar liralık bir kaynağın çöpe gitmesini engelleyerek hammadde ithalatını azaltacak makro bir kalkan oluşturuluyor. İşletmeler için ise ekim sonuna kadar sürecek bu katılım hamlesi, hem yasal riskleri sıfırlamak hem de atıklardan dijital teşvik geliri elde etmek anlamına geliyor. Kısacası bu sistem; çevre için kazanç, ekonomi için sürdürülebilir büyüme, işletmeler için ise kaçırılmaması gereken bir verimlilik fırsatıdır.
