Batı Şeria’da Sınırlar Ve Hayatlar Yerle Yeksan: Toprağın Altındaki Ve Üstündeki Gerçekler
Haritadaki çizgilerin ötesinde doğrudan insana dokunan bir meseleyle karşınızdayım. Orta Doğu’dan gelen haberler ne yazık ki uzun zamandır yüzümüzü güldürmüyor. Ancak bu kez durum, sadece iki ordunun çatışması ya da siyasi bir demeçten çok daha öte. Batı Şeria’da yaşananlar, bir coğrafyanın yavaş yavaş, adım adım ve göz göre göre el değiştirmesinin, adeta sessiz bir ilhakın hikayesi.
Gelin, manşetlerin ötesine geçelim ve sahada gerçekte neler olduğuna birlikte bakalım.
Sahada Ne Oluyor? Nablus, Cenin ve Yıkılan Yuvalar
Filistin Dışişleri Bakanlığı’nın yaptığı son açıklama, Batı Şeria’daki tablonun vahametini bir kez daha gözler önüne serdi. Bakanlık, Filistin topraklarını gasp eden radikal grupların, İsrail hükümeti tarafından sistemli bir ilhak projesinin “araçları” olarak kullanıldığını vurguluyor.
Olaylar sadece kınama mesajlarından ibaret değil; sahada somut ve can yakıcı bir hareketlilik var:
-
Nablus ve Kusra: Kusra beldesinde gaspçı grupların düzenlediği saldırılar tehlikeli bir tırmanışa geçti. Bu saldırıların, İsrail kurumlarının koruması ve cezasızlık garantisi altında gerçekleştiği belirtiliyor.
-
Cenin ve Kefr Sur: İsrail ordusu, Cenin’de yasa dışı yerleşim gerekçesiyle Filistinlilere ait 26 binayı yıkma kararı aldı. Kefr Sur’da ise tapulu ve Filistin yönetiminin idari kontrolündeki B bölgesinde yer alan 10 katlı binalar ve villalar dahil 4 yapı için yıkım tebligatı dağıtıldı.
-
Gözaltılar ve Biber Gazı: Ramallah’a bağlı Berka köyünde 3 Filistinli gözaltına alınırken, Arrabe ve Yabad arasındaki bölgede düzenlenen biber gazlı saldırıda biri çocuk üç kişi yaralandı.
Rakamlarla Yıkımın Boyutu: FKÖ raporlarına göre, 2026’nın ilk 6 ayında İsrail tarafından Filistinlilere ait 740 yapı yıkıldı. Bu yıkımlardan 546’sı çocuk olmak üzere toplam 923 Filistinli doğrudan etkilendi.
1995 Oslo Anlaşması ile A, B ve C bölgelerine ayrılan Batı Şeria’da, kağıt üzerindeki anlaşmaların artık sahada pek bir karşılığı kalmadığı anlaşılıyor. Bugün bölgede yaklaşık 750 bin yerleşimci, BM’nin uluslararası hukuka aykırı bulduğu 156 yerleşim yerinde yaşıyor.
Bu Durum Dünya Ve İnsanlık İçin Ne Anlama Geliyor?
Olayın teknik ve askeri detayları böyle. Peki, tüm bunlar bizim için, dünya için ve insanlık adına ne ifade ediyor? biraz da buna odaklanalım.
-
Sözün Bittiği Yer: Uluslararası Hukukun Aşınması Birleşmiş Milletler ve uluslararası toplum, yerleşim yerlerini yasa dışı kabul ediyor. Ancak kağıt üzerindeki bu kararlar sahada bir koruma sağlamadığında, evrensel hukuk kurallarına olan güven temelden sarsılıyor. Bu durum, dünyadaki diğer kriz alanları için de tehlikeli bir emsal teşkil ediyor.
-
Geleceğe Ekilen Öfke Tohumları Ekim 2023’ten bu yana Batı Şeria’da 1183’ten fazla Filistinli hayatını kaybetti, 25 bine yakın insan gözaltına alındı. Çocukların biber gazıyla tanıştığı, insanların babalarından kalan tapulu evlerinin bir güzergah uğruna yıkıldığı bir ortamda, barışın dili konuşulabilir mi? Yaşanan her yıkım, ne yazık ki gelecek nesillere nefret ve umutsuzluk miras bırakıyor.
-
Sessizce Kaybolan Yuvalar Haber bültenlerinde “4 yapı yıkıldı” cümlesi sadece iki kelimeden ibaret görünebilir. Ancak o dört yapının her birinde aile fotoğrafları, çocukların büyüme hikayeleri, mutfakta pişen aşın kokusu ve yaşanmışlıklar var. İnsanların evsiz kalması, sadece başlarını sokacak bir çatıdan olmaları değil; hafızalarının ve kimliklerinin de elinden alınması demek.
Son Söz: Sadece İzlemek Yeterli mi?
Batı Şeria’da yaşananlar, sadece sınırları ilgilendiren bir Doğu Akdeniz meselesi değil; doğrudan insanın yaşama, barınma ve mülkiyet hakkına yönelik ortak bir sınavımızdır. Tıpkı Filistin Dışişleri Bakanlığı’nın çağrısında olduğu gibi; sadece kınamak değil, uluslararası toplumun ve devletlerin somut yaptırımlarla sahada adaleti tesis etmesi gerekiyor.
