Çin ve ABD’den Ticaret Savaşında Dev Adım: Tarife İndirimi, Kömür ve Yapay Zeka Uzlaşısı
Küresel ekonominin iki dev gücü Pekin ve Washington, aylardır süren zorlu müzakere maratonunun ardından kritik bir ticari mutabakata vardı. Çin Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan resmi açıklamaya göre taraflar; 30 milyar dolar değerindeki mal ticaretinde gümrük tarifelerinin karşılıklı düşürülmesi, enerji ithalatı, finansal hizmetler ve geleceğin teknolojisi yapay zeka alanlarında kapsamlı bir uzlaşı sağladı.
30 Milyar Dolarlık Ticarete Tarife Kolaylığı ve Kömür İthalatı
İki ülke ekonomi heyetlerinin yürüttüğü istişareler sonucunda ticareti kolaylaştırmak adına bir “Ticaret Kurulu” oluşturuldu. Bu kurulun çalışmalarıyla 30 milyar dolarlık mal hacminde karşılıklı gümrük indirimi kararı alındı.
Özellikle enerji sektörünü yakından ilgilendiren kararla birlikte:
-
Kömür ithalatı karşılıklı tarife indirimi kapsamına dahil edildi.
-
Çin, 2027 ve 2028 yıllarında ABD’den kömür ithal edeceğini taahhüt etti.
Yatırım, Tarım ve Finansal Hizmetlerde Yeni Dönem
Anlaşma sadece mal ticaretiyle sınırlı kalmayıp kurumsal iletişim kanallarının açılmasını da kapsıyor. Taraflar, potansiyel yatırımlar ve bürokratik engelleri gidermek amacıyla bir “Yatırım Kurulu” kurma konusunda el sıkıştı.
-
Tarım Sektörü: Oluşturulacak tarım çalışma grubu ile iki ülkenin tarım ürünlerine karşılıklı pazar erişimi kolaylaştırılacak.
-
Finansal Piyasalar: Çin, ABD sermayeli olanlar dahil tüm küresel finansal hizmet sağlayıcılarının ülke içinde şube açma ve faaliyet gösterme başvurularını değerlendirmeye alacak.
Yapay Zeka Riskleri İçin İletişim Kanalı ve İkinci Tur Görüşmeler
İlişkilerdeki en kritik başlıklar arasında yer alan teknoloji alanında da ilk somut adım atıldı. Çin Başbakan Yardımcısı Hı Lifıng ve ABD Hazine Bakanı Scott Bessent öncülüğündeki heyetler, Yapay Zeka Diyaloğu başlattı.
Bu teknolojiyle bağlantılı risk ve faydaların ele alındığı görüşmelerde, muhtemel kazalara karşı hızlı iletişim kanalı kurulması kararlaştırıldı. Diyaloğun ikinci turu kasım sonundan önce gerçekleştirilecek.
Geçici Mutabakatın Süresi Uzatıldı
Daha önce Malezya’daki görüşmelerde süresi 10 Kasım’a kadar ertelenen geçici mutabakatın yürürlük tarihi 10 Ocak 2027’ye kadar uzatıldı. İki taraf da bu tarihe kadar kalıcı ve karşılıklı kabul edilebilir nihai bir anlaşmaya varmak için müzakereleri sürdürecek.
Arka Plan: Cenevre’den Seul’e Uzanan Diploması Trafiği
Trump’ın ikinci iktidar döneminde teknoloji kısıtlamaları, nadir toprak elementleri ve ek tarife kararlarıyla tırmanan gerilim; İsviçre, İngiltere, İsveç, İspanya, Malezya, Fransa ve Güney Kore’deki temaslarla yumuşama sürecine girdi.
ABD Başkanı Donald Trump ile Çin Devlet Başkanı Şi Cinping’in Güney Kore’nin Busan şehrinde gerçekleştirdiği zirve, tarafların karşılıklı %24’lük ek tarifeleri ertelemesine ve ihracat kontrollerinde esneklik sağlamasına zemin hazırlamıştı. Son kararlarla birlikte küresel piyasalar rahat bir nefes aldı.
