İstanbul Bildirisi’nde Stratejik İş Birliği: Kafkasya’dan Avrupa’ya Uzanan Güç Birliği
Türkiye, Azerbaycan ve Gürcistan arasındaki köklü dostluk ve iyi komşuluk ilişkileri, İstanbul’da atılan tarihi imzalarla yeni bir boyuta taşındı. İstanbul’da düzenlenen 10. Türkiye-Azerbaycan-Gürcistan Üçlü Dışişleri Bakanları Toplantısı kapsamında imzalanan İstanbul Bildirisi, sadece üç ülkenin değil, tüm bölgenin kaderini etkileyecek stratejik kararları barındırıyor.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov ve Gürcistan Dışişleri Bakanı Maka Botchorishvili’nin ortak iradesiyle şekillenen bu bildiri; siyasetten ekonomiye, siber güvenlikten yeşil enerjiye kadar çok geniş bir vizyon belgesi niteliği taşıyor.
Egemenlik ve Toprak Bütünlüğüne Tam Destek
İstanbul Bildirisi’nin en net mesajlarından biri bölgedeki siyasi istikrarın korunması oldu. Bakanlar, birbirlerinin ülkelerinin egemenliğine, toprak bütünlüğüne ve sınırların dokunulmazlığına yönelik kesin desteklerini yinelediler.
Öne Çıkan Vurgu: Bildiride, Gürcistan’ın uluslararası alanda tanınmış sınırları dahilinde toprak bütünlüğünün ve egemenliğinin yeniden tesis edilmesinin en yüksek derecede önem taşıdığı açık bir dille ifade edildi.
Bu duruş, Kafkasya’da sürdürülebilir barışın tesisi ve küresel meydan okumaların karşısında ortak bir cephe oluşturulması açısından kritik bir diplomatik kazanım olarak değerlendiriliyor.
Küresel Ticaretin Yeni Kilidi: Orta Koridor ve Bağlantısallık
Gelişen jeopolitik süreçte lojistik hatların güvenliği hayati önem taşıyor. Bildiride, üç ülkenin transit potansiyelini zirveye çıkaracak projelere geniş yer verildi:
-
Hazar Geçişli Doğu-Batı Orta Koridor: Bölgesel kalkınma ve küresel ticarete entegrasyon için hayati bir unsur olarak tanımlandı.
-
Bakü-Tiflis-Kars (BTK) Demiryolu: Orta Koridor’un kalbi olan BTK hattındaki modernizasyon çalışmalarının tamamlanması ve 2 Haziran’da Ahılkelek Uluslararası Tren İstasyonu’nda düzenlenen etkinlik memnuniyetle not edildi.
-
Dörtlü Mekanizma: Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan ve Gürcistan’ın ulaştırma ve dışişleri bakanlıkları arasındaki koordinasyonun derinleştirileceği vurgulandı.i
Enerji Arz Güvenliği ve Yeşil Dönüşüm
Avrupa’nın enerji krizlerine çözüm sunan iki dev proje; Bakü-Tiflis-Ceyhan Boru Hattı (BTC) ve Güney Gaz Koridoru‘nun stratejik önemi bildiride bir kez daha tescillendi. Ancak ortaklık sadece fosil yakıtlarla sınırlı kalmıyor.
Üç ülke; iklim değişikliğiyle mücadele, çevre koruma, yeşil enerji iletimi ve düşük karbon teknolojileri alanında da elini taşın altına koyuyor. Türkiye’nin COP31 dönem başkanlığı adaylığının ve Azerbaycan’ın sürdürülebilir kalkınma hamlelerinin desteklenmesi, bölgenin yeşil dönüşümde de ortak hareket edeceğinin bir kanıtı.
Güvenlikte Ortak Cephe: Asimetrik Tehditlerle Mücadele
Bölgesel refahın ancak güçlü bir güvenlik mimarisiyle korunabileceğinin bilincinde olan liderler, modern tehditlere karşı iş birliğini sıkılaştırıyor. Bildiride; terörizm, siber saldırılar, hibrit savaşlar ve ulusaşırı organize suçların (insan kaçakçılığı, kara para aklama, uyuşturucu ticareti) tüm biçimleriyle ortak mücadele edileceğinin altı çizildi.
Ticaret ve İş Dünyasında Doğrudan Temas
Ekonomik entegrasyonu hızlandırmak adına iş dünyasının önündeki engeller kalkıyor. Ticaret odaları, sanayi ve iş dünyası dernekleri aracılığıyla doğrudan yatırımların teşvik edilmesi kararlaştırıldı. Şubat ayında düzenlenen 7. Türkiye-Azerbaycan-Gürcistan İş Forumu’nun başarısı bu sürecin en somut adımlarından biri olarak gösterildi.
Gelecek Durak: 2027 Gürcistan
Diplomatik ve ekonomik bağları dinamik tutmak amacıyla üçlü toplantıların kesintisiz devam edeceği açıklandı. Bir sonraki stratejik buluşma olan 11. Üçlü Toplantı, 2027 yılında Gürcistan’ın ev sahipliğinde gerçekleştirilecek.
