Kamu Kreş ve Gündüz Bakımevleri İçin Yeni Dönem: Yönetmelik Yürürlüğe Girdi!
Kamuda çocuk bakım standartlarını yükseltmek ve denetimleri sıkılaştırmak adına beklenen adım atıldı. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı tarafından hazırlanan “Kamu Kurum ve Kuruluşlarınca 2828 Sayılı Sosyal Hizmetler Kanununa Göre Açılacak Kreş ve Gündüz Bakımevleri Hakkında Yönetmelik”, Resmî Gazete’de yayımlanarak resmen yürürlüğe girdi.
Yeni nesil sosyal hizmet vizyonuyla hazırlanan bu düzenleme; mahalli idareler, bakanlıklar ve diğer kamu kurumlarının açacağı kreşlerin işleyişinden personeline, ücretlerinden kapatma şartlarına kadar tüm süreçleri sil baştan düzenliyor. (Not: 657 sayılı Kanun’un 191’inci maddesi kapsamındaki çocuk bakımevleri bu yönetmeliğin dışında tutuldu.)
Sıkı Denetim Modeli: Yılda En Az Bir Kez Kontrol Edilecek
Yeni yönetmelikle birlikte kamu kreşlerinde güvenlik ve eğitim kalitesi en üst seviyeye çıkarılıyor. Artık tüm kreş ve gündüz bakımevleri, vali onayı ile il müdürlükleri tarafından yılda en az bir kez denetlenecek. İhtiyaç duyulması halinde Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı da doğrudan devreye girerek denetim yapabilecek.
İşin eğitim boyutu ise Millî Eğitim Bakanlığı (MEB) tarafından kontrol edilecek. MEB’in tespit ettiği eksiklikler il müdürlüklerine raporlanacak.
Eksiklikleri Gidermeyen Kuruluşlara Kilit Vurulacak
Denetimlerde eksikliği saptanan kreşlere bu sorunları çözmesi için en fazla bir ay süre verilecek. Süre sonunda eksiklikler giderilmemişse, 30 günü geçmeyecek şekilde son bir ek süre tanınacak. Bu ek süreye rağmen kurallara uymayan kuruluşlar tamamen kapatılacak. En kritik nokta ise şu: Eksiklik giderme süreci boyunca bu kreşlere yeni çocuk kaydı yapılamayacak.
Taviz Yok: Doğrudan Kapatma Şartları Neler?
Yönetmelik, çocukların güvenliğini tehdit eden unsurlara karşı “sıfır tolerans” ilkesini benimsiyor. Aşağıdaki ihlallerin tespiti durumunda herhangi bir süre tanınmaksızın doğrudan kapatma kararı uygulanacak:
-
Çocuklara yönelik fiziksel, cinsel, tıbbi, psikolojik veya ekonomik zarar verme, tehdit, baskı ya da özgürlüğü engelleme eylemleri,
-
Açılış izin onayı olmadan yasa dışı hizmete başlanması,
-
İzinsiz devir ve nakil işlemlerinin yapılması,
-
Açılış esnasında sahte veya gerçeğe aykırı belge/beyan sunulduğunun anlaşılması.
Önemli Not: Çocuklara yönelik ihmal, istismar veya herhangi bir suç şüphesinde, durum derhal Cumhuriyet Başsavcılığına bildirilecek.
Ücret Standartları ve İade Koşulları Nasıl Olacak?
Kamu kreşlerinin ücretleri, bağlı oldukları kurum tarafından belirlenecek ancak bu tutar Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından ilan edilen taban ücretin altında olamayacak. Belediyelere bağlı kreşlerde ise ücret politikasını belediye meclisleri netleştirecek. Ücretler her ayın başında peşin tahsil edilecek.
Ücret iadesi hangi durumlarda yapılacak?
-
Sağlık sebebiyle 15 iş günü ve üzeri rapora dayalı devamsızlıklarda,
-
Çocuğun kreşten ayrılması veya ilişiğinin kesilmesi durumunda,
-
Kuruluşun kapatılması halinde, ayrılış tarihinden sonraki günlere ait peşin ödenen ücretler veliye iade edilecek.
Yılda İki Ay İzin Hakkı ve Dijital Takip
Kreşlerde kayıtlı her çocuğun yılda iki ay izin hakkı bulunuyor ancak izin süresince de ücret ödenmeye devam edecek. Mücbir sebep veya sağlık raporu olmaksızın bu izin süresini aşan çocukların, ücreti ödense bile kreşle ilişiği kesilecek ve tekrar kaydı yapılmayacak.
Ayrıca semantik ve şeffaf yönetim anlayışının bir parçası olarak; tüm çalışan ve çocuk bilgileri Bakanlığın ortak bilişim sistemine ve MEB’in e-okul sistemine entegre edilecek.
Mevcut Kreşler İçin 6 Aylık Geçiş Süreci
Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği an itibarıyla henüz açılış onayı bulunmayan mevcut tüm kamu kreşlerinin, 6 ay içinde resmi başvuru yaparak standartlarını bu yeni yönetmeliğe uygun hale getirmesi zorunlu kılındı.
